Türkiye’de koronavirüs vakaları azalırken, kontrollü normalleşme için adımlar atılıyor. Türk halkının vazgeçilmezi AVM’ler açılırken, kuaförler yeni kurallarla hizmet vermeye başladı, bankalar normal mesai saatlerine döndü, futbol maçlarının ‘şimdilik’ olmak üzere başlama tarihi belirlendi, THY 28 Mayıs’tan itibaren iç hat uçuşlarına başlayacağını duyurdu (son güncelleme ile 4 Haziran’a ertelendi), iç turizm için oteller yeni dönem hazırlıklarını hızlandırdı. Liste böylece uzayıp gidiyor. Peki otomotiv sektöründe yeni normalleşme nasıl olacak?
11 Mayıs itibariyle ana sanayide üretime başlamayan fabrika kalmadı. A’dan Z’ye tüm tesisler farklı bir düzenle üretime başladı. Henüz üretim adetleri düşük, tempo önümüzdeki günlerde yavaş yavaş artacak. Aynı şekilde ara veren yan sanayi şirketleri de üretime start verdi. Şirketler de yavaş yavaş ofislere geri dönüyor. Ancak tedbir elden bırakılmıyor. Dönüşümlü olarak beyaz yakalıların yarısı ofise gidecek geri kalanlar evden çalışacak. Bu zor dönemde sınavı geçen home office sistemi, yeni dönemde belirli günler için devam edecek. Twitter CEO’su Jack Dorsey’in ‘İsteyen çalışan bundan sonra evinden çalışabilir, işe gelme zorunluluğu yok’ açıklaması ve dünyada birçok şirketin bu felsefeyi benimsemesi, çalışma hayatını değiştirecek gibi görünüyor. Şirket çalışanlarının seyahat kısıtlamaları devam edecek, toplantılar yine video konferans yöntemiyle yapılacak, mecbur kalınan yüzyüze toplantılar sınırlı sayı ve geniş ofislerde gerçekleştirilecek. Sosyal mesafe, maske ve hijyen kurallarını eklememe gerek yok sanırım. Artık hayatımızın en önemli üç kuralı herhalde…
‘Bu hayata bir kere geliyorum’
Bayiler pandemi döneminde aldıkları önlemlerle müşterilerine hizmet vermeyi sürdürdüler. Hayatı kolaylaştıran teknolojik hizmetler, bir nebze olsun işlerini kolaylaştırdı. Salgın tamamen kontrol altına alınıncaya kadar randevu ile müşteri kabulü, görüntülü görüşme, online araç tanıtımı sürecek. Çalışan ve müşteri sağlığı her zaman öncelik olacak. Peki tüketici otomobil almaya hazır mı? Böyle zor bir dönemde önceliği otomobil mi olacak? 2 yıldır ertelenen talepten bahsedip duruyoruz da… Burada akıllara ülkemizde de salgın sonrası ‘intikam alışverişi’ olur mu sorusu geliyor. Çin’de uzun süredir kapalı olan mağazaların açılması alışveriş çılgınlığına neden oldu. Hermes’in Guangzhou şubesi açıldığı ilk gün 2.7 milyon dolarlık ciroyla hasılat rekoru kırdı. Karantinadan çıkan tüketicilerin normalden daha fazla satın alma eğilimi göstermesi ‘intikam alışverişi’ olarak tanımlanıyor. Aynı trend, ‘Bu hayata bir kere geliyorum’ deyip otomotiv tarafında da görülebilir mi? Lüks ve klasik otomobil tarafında bunun olduğunu biliyorum. Hatta Türkiye’de bulunması zor olan araçların kişiye özel olarak temin edilmesini sağlayan yeni bir platform olan Albayrac’ın kurucusu Ferhat Albayrak’tan birkaç milyon euroluk klasik bir Ferrari talebinin geldiğini duyuyorum.
Araç almak için doğru zaman mı?
Kurda yaşanan hareket de alımları erkene çekecektir. Tüketiciler zamlanmadan önce otomobil satın almak isteyecektir. Hem 0 km hem de ikinci el için doğru bir zaman. Markaların düzenledikleri ‘şimdi al 4 ay sonra öde’ ve düşük faizli kampanyalar da pazarın hareketlenmesini sağlayacaktır. Sektör bayram sonrası için umutlu, hareket bekliyor. Tüm hazırlıklar, planlamalar Haziran ayına göre yapılıyor. Her şey yolunda gider, koronavirüsün etkileri azalmaya devam ederse, yılın ikinci yarısı canlı geçeceğe benziyor. Tabii tedarik sorunu çözülür ve araç da bulunabilirse…
