Türkiye’ye otomotiv yatırımı yapacaklara Gümrük Vergisi desteği geldi. Cumhurbaşkanlığı’nın yayınladığı ‘Yatırımlarda Devlet Yardımları Hakkında Değişiklik Yapılmasına Dair’ karar Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasıyla Resmi Gazete’de bugün yayınlandı. Buna göre, Türkiye’de en az 100 bin adet kapasiteli yeni otomobil fabrikası kuran veya mevut yatırımını en az 100 bin adet artıran yatırımcılara destek verilecek. 1402 karar sayılı kanunun 6’ncı Maddesi’ne göre, yukarıda bahsedilen şartlara uyan yatırımcılar motor silindir hacmi 1.600 cm3’e kadar olan otomobilleri Gümrük Vergisi ödemeden ithal edebilecek. Bu oran kurulacak kapasitenin yüzde 15’i ile sınırlı olacak. Yani 100 bin kapasiteli tesis için 15 bin araç Gümrük Vergisiz getirilebilecek.
Otomotiv sektörüne getirilen bu teşvik, ‘Volkswagen yatırımını özendirmek için mi?’ sorusunu akıllara getirdi. Hatırlanacağı gibi VW resmi kararını açıklamasa da yeni tesis yatırımı için Türkiye’nin seçildiği belirtilmiş ancak bazı düzenlemeler talep ettiğini ifade edilmişti. VW, 1.3 milyar euro yatırımla 300 bin adetlik bir fabrika kurmayı planlıyor. Yeni destekle bu da 45 bin aracın Gümrük Vergisiz ithalatı anlamına geliyor.
Mevcutlar yatırım yapar mı?
Hiç kuşkusuz bu yeni destekten ülkemizde otomobil yatırımları olan Fiat, Renault, Toyota, Hyundai de mevut kapasitelerini minimum 100 bin adet artırmaları durumunda yararlanabilecek. Olası ihtimallere bakarsak Oyak Renault yeni Clio yatırımını yeni tamamladı. Tofaş’ın mevcut kapasitesinde boşluk var. Hyundai 2021 yılı için yeni SUV modelinin hazırlıklarını sürdürüyor. Şirket İzmit’in yanına yeni bir tesis daha kurabilir. Gümrük Vergisi desteğinden Adapazarı’nda hibrit modeller üreten Toyota da yararlanabilir. Toyota mevcut kapasitesine ilave olarak 100 bin adetlik yeni bir yatırım gerçekleştirmesi halinde 2.500 cc motor hacmine sahip 15 bin otomobili gümrüksüz getirebilecek. Toyota Otomotiv Sanayi Türkiye, son olarak 230 milyon euro yatırımla yeni Corolla’yı bantlardan indirmişti.
Gümrük Vergisi ne kadar?
Türkiye, Gümrük Vergisi’ni ülke menşeine göre farklı oranlarda uyguluyor. Buna göre Avrupa Birliği (AB) bu vergiden muaf tutulurken, Uzakdoğu ülkelerine yüzde 10, ABD’ye yüzde 60 Gümrük Vergisi uygulanıyor. Son dönemde ithalatın yoğun olduğu Güney Afrika ile Meksika’dan gelen araçlara da yüzde 10 TOKİ vergisi getirilmişti.
İşte o kanun maddesi
İşte Resmi Gazete’de yayınlanan 6’ncı Madde: “Otomobil üretimine yönelik olarak asgari yüzbin adet/yıl kapasiteli yeni bir yatırım yapılması veya mevcut tesislerin kurulu kapasitelerinin en az yüzbin adet/yıl artırılması halinde teşvik belgesinde kayıtlı sabit yatırım tutarının yüzde yirmisinin gerçekleştirilmesini müteakip, yatırım süresi içerişinde olmak kaydıyla gümrük vergisine tabi olmaksızın yatırımcılara motor silindir hacmi 1.600 cm3’e kadar olan otomobil ithaline izin verilebilir. Hibrit ve/veya elektrikli otomobil üretimine yönelik yatırımlarda bu fıkra kapsamında izin verilen toplam ithalat miktarının azami yüzde onuna kadar motor silindir hacmi 2.500 cm3‘ye kadar olan otomobil ithaline izin verilebilir. Teşvik belgesi kapsamında ithaline izin verilen toplam otomobil sayısı, belgede kayıtlı ilave kapasitenin yüzde onbeşini aşamaz. Ancak belge kapsamında motor üretiminin de yer alması halinde, motor üretim kapasitesinin yüzde onbeşi kadar daha (Motor üretim kapasitesinin, otomobil üretim kapasitesinden fazla olması durumunda otomobil kapasitesi dikkate alınır) yukarıda belirtilen silindir hacmine kadar ilave otomobil ithalatına izin verilebilir.”
