Orta Doğu’da yaşanan savaşın etkileri küresel otomotiv sektöründe hissedilmeye başlandı. Petrol fiyatlarının fırlaması, tedarik zincirlerinin bozulması, lojistik rotalarının değişmesi, ham madde maliyetlerinin yükselmesi gibi sıkıntıların yanı sıra tüketici güveninin azalması ve enflasyonist baskı, otomotiv dünyasını kara kara düşündürüyor. Trump 2.0 dönemindeki ek tarifelerinin üzerine bir de savaşın çıkması, sektörün sorunlarını iyice büyüttü. ABD ile İran arasında müzakereler olumlu sonuçlansa bile normale dönülmesi kolay olmayacak, eski ezberler konuşulmayacak. Auto Ajans olarak Nisan ayı Profesyonel raporumuzda yine gündemi belirledik ve dünyada hiçbir şeyin eskisi gibi olmayacağını ayrıntılarıyla masaya yatırdık. Ortaya koyduğumuz senaryolar, değişimler ortaya çıkıyor…
Avrupa’da satışlar rekor kırdı
Savaşın gölgesinde değişen tüketici tercihleri de bunlardan biri. Savaş sonrası elektrikli otomobilde patlama yaşanıyor. Hürmüz Boğazı kriziyle hızla yükselen akaryakıt fiyatları, tüketicilerin araç tercihlerini değiştirmeye başladı. Elektrikli otomobil satışları Avrupa’da Mart’ta ilk kez yarım milyon adedi aşarak rekor kırdı. Benchmark Mineral Intelligence’ın verilerine göre, elektrikli satışları bir önceki aya oranla % 72 artarak 540 bin adede yaklaştı. Yıllık bazda da % 37’lik büyüme yakalandı. Birleşik Krallık, Belçika, Finlandiya, Fransa, İtalya, Portekiz ve İspanya, rekor satışların görüldüğü ülkeler olarak öne çıktı.
Hareketlilik sadece sıfır km elektrikli araçla sınırlı kalmadı. Online platformlarda ikinci el elektrikli arayanların sayısında ciddi artışlar görüldü. Almanya’nın en büyük online otomobil pazarı mobile.de, web sitesindeki elektrikli aramalarının payının Mart ayı başından bu yana üçe katlanarak % 36’ya çıktığını bildirdi. İsveç, Norveç, Hollanda, Fransa, Portekiz gibi ülkelerde ikinci el piyasasında elektrikli patlaması yaşandı.
Elektrikli satın alan fosil yakıtlıya geri dönmüyor
Savaş sonrası Türkiye’de de elektrikli dönüşümün daha da hızlanacağının işaretleri var. Vergi desteğiyle AB’nin üçüncü büyük elektrikli otomobil pazarı haline gelen Türkiye’de son dönemde showroom trafiğinde yoğunluk yaşanıyor. Sohbet ettiğim Opel Marka Direktörü Yiğit Yantaç, savaş sonrasında showroom’a giren müşterilerinin belirli bir bölünün özellikle elektrikli modeller için geldiğine dikkat çekiyor. Tüketicilerin eskiden daha çok içten yanmalı veya hibrit araçlar için showroom’u ziyaret ettiğini, satış danışmanın yönlendirmesiyle alternatif olarak elektriklinin sunulduğunu belirtiyor.
Şimdi ise tablo tamamen değişmiş. Doğrudan elektrikli araç bakmaya gelenlerin sayısında % 100’luk bir artış olduğunun altını çiziyor. Bir başka ilginç istatistik daha paylaşıyor: Elektrikli araç alan müşterinin bir sonraki aracını yine elektrikli alma olasılığı % 95. Yiğit Yantaç, elektrikli otomobil pazarının 2026’da yaklaşık 200 bin adet seviyesinde gerçekleşmesini ve % 20 pazar payı almasını beklediklerini ekliyor.
Yeni normalde Türkiye’de ÖTV teşviklerinin etkisiyle elektrikli araca olan talep daha da artacak gibi görünüyor. Özellikle % 25 ÖTV dilimine giren modellerin sayısının artması pazarın daha hızlı büyümesini sağlayacak. Elektrikli otomobilde yeni rekorlar sürpriz olmayacak.
