Türkiye otomotiv pazarı rekor yıldan sonra zorlu bir döneme başladı. 2023’te otomotiv sektöründe üretim, ihracat ve iç pazarda işler yolunda gitti. Satışlar 1.2 milyon adetle rekor kırarken, yerli üreticilerden iyi haberler geldi. Sadece geçen yıl ana sanayide 1.3 milyar dolarlık yatırım yapıldı, istihdam yüzde 6 artışla 60 binin üzerine çıktı, üretim pandemi öncesine geri döndü, ihracat 35 milyar dolarla tarihi zirvesine çıktı, kapasite kullanımı yüzde 74 oldu, Ar-Ge’ye 12 milyar lira yatırım yapıldı. Olumlu haberlerle dolu liste böyle uzayıp gidiyor. Üretim ve ihracat tarafında 2024’te de olumlu beklentileri var. Ancak iç pazarda keskin bir düşüş olacağı kesin. Tek umut elektriklilerde… Her ne kadar elektrikli araç ithalatıyla ilgili düzenleme başta Çinliler olmak üzere birçok markanın önünü kesse de 2024’te elektrikli otomobil dünyasının yine hareketli geçmesi bekleniyor.
Elektrikli satışları 100 bin adedi geçer mi?
Geçen yıl 65 bin adede (yüzde 6.8 pazar payı) ulaşan yüzde 100 elektrikli otomobil satışlarının, 2024’te 100 bin adedi rahatlıkla bulması hatta geçmesi öngörülüyor. Bu da 650 bin adetlik binek oto pazarından yüzde 15 pazar payına ulaşmaları demek. Böylece Türkiye elektriklide AB seviyesini yakalamış olacak. AB’de geçen yıl elektriklilerin yüzde 14.6 paya ulaşarak ilk kez dizeli geçtiğini hatırlatayım. Peki voltaj nasıl yükselecek?
Togg günlük üretim kapasitesini 280 araca çıkarmasıyla, 2024’te 60 bin T10X’i banttan indirecek. Keza 8 ayda 12 bin Model Y teslimatı gerçekleştiren Tesla, tam yıl daha yüksek performans gösterecek. En önemlisi ise yeni markaların elektrikli araçlarını getirecek olması. Hiç kuşkusuz ilk kez elektrikli modellerini Türkiye’de satışa sunacak olan Volkswagen, pazara büyük heyecan getirecek. Marka binek oto ve hafif ticari olmak üzere 5 elektrikliyi satışa sunacak. Audi, BMW, Citroen, Cupra, Fiat, Ford, Hyundai, Kia, Lexus, Mercedes-Benz, MINI, Peugeot, Porsche, Skoda yeni elektriklilerini ülkemize getirecek markalar olarak sıralanıyor. Görüldüğü gibi 2024’te elektrifikasyon çok hızlanacak.
Büyük gruplar düzenleme şartlarını yerine getirir
Altyapı da aynı şekilde hızlı gelişiyor. Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu’ndan (EPDK) şarj hizmeti için 120’den fazla şirket lisans aldı. 12 bin şarj noktası tüm Türkiye genelinde hizmete girdi. Yeni yatırımlarla şarj alt yapısı daha da hızlanacak. Elektrikli araçla ilgili yeni düzenleme ile ilgili olarak önemli hedefleri olan ALJ Grubu (Toyota, BYD), Doğan Trend Otomotiv ve Dacia’nın Türkiye genelinde 20 servis kuracağını ve diğer şartları da yerine getireceğini düşünüyorum. Özellikle BYD ve MG’nin hedeflerini dikkate alırsak, ana merkezlerin de desteğiyle ellerini taşın altına sokacaklardır. Ufak Çinli markaların talepleri karşılayabilecini sanmıyorum.
Yüksek voltaj, büyük rekabet
2024’te elektrikli otomobilde büyük rekabet yaşanacak. Hemen hemen tüm markaların elektrikli modellerinin olması, tüketicilerin lehine olacak. Seçenekler artınca, tüketici kazanmış olacak. Markaların daralan pazarda elektriklilere daha fazla yöneleceğini, önem vermesini ve farklı pazarlama aktiviteleriyle rekabette öne çıkacağını düşünüyorum. 2024’te bizleri yüksek voltaj ve büyük rekabet bekliyor.
