Döviz kurlarında son 1 haftada yaşanan dalgalanma sonrası otomobile yeni zamlar kapıda. Euro 1 ayda yüzde 4.9 değer kazanırken, birçok otomotiv markası 1 Haziran’dan itibaren otomobil fiyatlarını artırmak zorunda kalacak. Kurdaki hareketlilik nedeniyle Nisan’dan bu yana zamlar aylık olarak otomatiğe bağlanmış durumda. Fiyatların artması, gizli vergi zammı bir anlamda. Yüzde 45’lik ÖTV diliminde kampanya desteğiyle sadece 1 araç kalırken, yüzde 50’de yaklaşık 25 model yer alıyor. Matrah uygulamasının devreye alındığı Kasım 2016’de otomobillerin yüzde 85’i düşük vergi dilimine girerken, tablo şimdi tam tersine dönmüş durumda. Hatta durum daha da vahim; Türkiye’de satılan otomobillerin yüzde 95’i yüksek vergi dilimine giriyor. Ufukta da matrahlarda bir güncelleme görünmüyor.
‘Limit otomatik artsın‘ önerisi
Otomotiv Distribütörleri Derneği (ODD) matrahla ilgili Ankara’ya farklı bir çözüm yolu sunmuş. ODD Başkanı Ali Bilaloğlu, ‘otomatik fiyat artışı’ sistemini gündeme getirdiklerini, ÖTV dilimlerindeki araçların belirli sayının altında kalması halinde matrahın güncellenmesini önerdiklerini söylüyor. Otomotiv sektörü nasıl her yıl vergiler, harçlar ve cezalar enflasyon oranında artırılıyorsa, benzer güncellemenin matraha da uygulanmasını istiyor. Ancak Ankara’dan olumlu bir yanıt gelmemiş. Bilaloğlu, bu yıl matrah limitleriyle ilgili bir düzenleme beklemediklerini ekliyor. Zaten Cumhurbaşkanlığı’nın matrahta 140 bin TL ile sınırlı olan üst limit yetkisi de henüz kanunla artırılmadı. Bu yüzden Gelirler İdaresi’nin de eli kolu bağlı, bir oynama yapamıyor.
Kur artınca piyasa hareketleniyor
Önümüzdeki günlerde otomobillere gelecek zamlarla yüzde 50’lik ÖTV’ye dahil olan araç sayısı iyice azalacaktır. Bu da tüketicilerin C segment orta sınıf bir otomobil için minimum 300 bin TL’yi gözden çıkarmaları anlamına geliyor. Yüksek vergiye, yüksek faize ve kur zamlarına rağmen otomobile talep devam ediyor. Dikkat ederseniz, döviz kurunun yükseldiği dönemlerde piyasa hareketleniyor. Zamlardan önce elini çabuk tutmak isteyen tüketici alım kararını öne çekiyor. Özellikle de yastık altında dövizi olan yüksekten bozdurup, otomobil satın alıyor. Geçen hafta altını çizdiğim gibi aşılama hızının artmasıyla yılın ikinci yarısında pazarın hareketli geçmesi bekleniyor. Yöneticiler, Haziran’dan itibaren önlemlerin gevşetilmesi, aşılama ve turizm sezonunun başlamasıyla, satışların vites artıracağı konusunda hemfikirler. Pazarı yakından takip eden Ankara da bu yüzden matrah limitlerini yükseltmeyecektir.
