Türkiye otomotiv sektörüne bu kez Chery vergisi geldi. Ankara, elektrikli otomobillerden sonra fosil yakıtlı Çin malı otomobillere ek yüzde 40 Gümrük Vergisi getirdi. Böylece Çin’den gelen tüm araçlarda yüzde 10 artı yüzde 40 Gümrük Vergisi veya 7 bin dolar tarife uygulanacak. Düzenleme 30 gün sonra yani 8 Temmuz’da yürürlüğe girecek. Uygun fiyatlarla Türkiye’de hızla yükselen Çinli otomobillerin fiyatı yaklaşık yüzde 40 artmış olacak. Yeni düzenleme sonrası Çinli markaları nasıl bir strateji izleyeceği merak konusu. Ancak Çin devletinden önemli sübvansiyon alan şirketler, bu dönemi ufak sıyrıkla atlatabilir. Zaten 7 Temmuz’da yürürlüğe gireceği açıklanan GSR yönetmelikleri öncesinde sıkı kampanyalar yapıyorlardı. Yüzde 40’lık ek Gümrük Vergisi önümüzdeki dönemde Türkiye pazarına girmek isteyen Çinliler’in gözünü korkutabilir. Ve en önemlisi Elektrikli Araç İthalatı tebliğine hibrit ve plug in hibrit formülü bulan Çinli markaların ne yapacağı da merakla bekleniyor.
Pazar payı yüzde 10’u geçti
Türkiye otomotiv pazarına baktığımız zaman en fazla dikkat çeken nokta Çinli markaların hızlı yükselişiydi. Özellikle Chery’nin ilk 5 ayda ilk üç marka arasına girmesi gözlerden kaçmadı. Hiç kuşkusuz bu çıkış yeni değil. Geçen yıldan bu yana Türkiye pazarına giren Çinliler, fiyat silahını kullanarak önemli bir çıkış yakaladı. 2023’te Çinliler’in binek otomobilde pazar payı yüzde 7’ye çıkarken, bu yılın ilk 5 ayında yüzde 10.2 seviyesine ulaştı. Türkiye’nin otomobil ithalatında 2019’da Çin’in payının sadece yüzde 0.1 olduğunu ekleyelim.
OSD Başkanı vergi çağrısı yapmıştı
Hatırlanacağı gibi Otomotiv Sanayi Derneği (OSD) Başkanı Cengiz Eroldu, 2024 yılı başında yürürlüğe giren elektrikli Çinli araçlar için getirilen düzenlemenin benzerinin, içten yanmalı otomobillere de uygulanması için çağrıda bulunmuştu. Eroldu, Çin ile dış ticaret açığının 5 kat arttığına dikkat çekerek, “Sanayi Bakanlığı bu işin elektrikli tarafına müdahale etti. Fakat burada da içten yanmalıların ne kadar büyük olduğunu ve büyümeye devam ettiğini görüyoruz” açıklamasını yapmıştı.
Çin neden korkutuyor?
Çinliler’in Türkiye pazarında hızlı yükselişleri ve otomotiv dış ticaret dengesi, Türkiye otomotiv sektörünün neden tedirgin olduğunu gözler önüne seriyor. OSD’nin verilerine göre, motorlu kara taşıtları, traktörler, bisikletler, motosikletler ve parçalarında 2022’de Çin ile 1.2 milyar dolar olan dış ticaret açığı 2023’te 2.5 milyar dolara çıktı. Pandemi öncesine göre 5 kattan fazla artış oldu. Bu yılın ilk çeyreğinde 782 milyon dolarlık açık verildi. Dış ticarette binek otomobil tarafına baktığımızda; 2022’de 492.5 milyon dolar, 2023’te 1.3 milyar dolar ve 2024’in ilk 3 ayında 423.3 milyon dolarlık açık ortaya çıktı.
