Türkiye’de otomotiv satışları tedarik sorunlarına rağmen yılın ilk yarısında yüzde 55.5 artışla 556 bin adede ulaştı. Binek otomobil ve hafifi ticari araçta tüm zamanların rekoru kırıldı. Yeni ekonomi politikası ve önlemlerin gölgesinde yılın ikinci yarısında temponun nasıl olacağı merak konusu. Renault MAİS Genel Müdürü Berk Çağdaş, markaların kurdaki artışa paralel fiyatlara yüzde 20 ile yüzde 30 arasında zam yapmak zorunda kaldığını, bunun talebi bir miktar törpüleyeceğini söyledi. Yenilenen Bursalı Renault Clio’nun Brüksel’deki test sürüşlerinde sohbet ettiğim Çağdaş, piyasada yoğunluğun sıfır km’den ikinci ele kayacağını belirterek, “Fiyatlar ikinci elde daha ehven hale gelecek. Çünkü markalarda stoklar artma eğiliminde. 10-15 günlük stok seviyelerinden 1 aylığa çıkma durumu var. Araç bulma sorunu düzeliyor, ikinci eldeki fiyatlar normalleşecek” dedi.
Çağdaş, öngörülerini şöyle aktardı: “Köpük geçtiğimiz 3-4 ayda vardı. Bizim Tramer kayıtlarımızda sattığımız araçların yüzde 42-43’ü 1 ay sonra yeniden satılıyordu. Çok yüksek bir oran. Bu resmen spekülatif satışı gösteriyor. Sevdiğimiz bir şey değil. Şahsen ‘6 ay-6 bin km’yi destekliyorum. Çünkü devletin kasasından da vergi sistemini de bozan bir şey. Daha sıkı kontrollerin getirilmesi gerek. Müşteri geliyor ağlıyor ‘Oğlum sakat araca ihtiyacımız var’ diye. Ne yapıyorsun ediyorsun, bizim gibi büyük markalar olarak sosyal sorumluluğumuz var. Müşterime kol kanat germeliyim. Araç buluyorsun, bir bakmışsın 15 gün sonra satmışsın. Ya yapma bunu. Biz MAİS olarak 15-30-60 gün ve 3 ay Tramer kayıtlarına bakıyoruz.”
Leasing imkanın tanınmalı
2024 yılı bütçe planlamalarına Kasım’da başlayacaklarını ifade eden Berk Çağdaş, “Talep-arz anlamında fabrika ayarlarına seneye döneceğiz. Ama finansal yönetim anlamında zorlanacağız bir dönem olacak. 1 yıl çok önemli. Mali piyasalardaki olan biten her şeyi çok etkiliyor, hayatımız şekillendiriyor. Kurun salınımı, faizlerin durumu, kredi kaynaklarına ulaşılabilirliği, kaynakların sıkılığı, çokluğu” diye konuştu. Şu anda tüketim yapmanın çok zor olduğuna değinen Çağdaş, kredi kullanım miktarının düşük tutulmasından yakındı.
Türkler atını feda etmez
Renault MAİS Genel Müdürü, Avrupa ve ABD’de olduğu gibi bireysel müşterilerin leasing ile otomobil almasına imkan tanınmasını gerektiğini kaydetti. Berk Çağdaş, şunları belirtti: “Bir araç alıyorsun maksimum yüzde 50’sine kredi kullanabiliyorsun. Aracı eskiden olduğu gibi yüzde 70-80’ine kredi kullandırmak gerekiyor. Tamamını finanse edeceksin. Bireysel müşteri için leasing imkanı Türkiye’de hâlâ yok. Bireysel alımlarda ABD ve Avrupa’da olduğu gibi leasing alternatifi olsa bu piyasa patlar. Hem devlet hem tüketici hem bankacılık sistemi kazanır. Hiçbir Türk atını feda etmez. Yani vatandaş taksitlerini, ödemelerini atlamaz. Sıradan bir Amerikalı istediği Mercedes’e binebiliyor leasing ile. Dünya malı dünyada kalır esasını bu sisteme getiremezsen, sektörün geleceği de parlak değil. Ama şimdiki kiralama sistemi gibi değil tabii. Araç erozyona uğrayana bir şey. Hangi otomobili alırsan al, elden çıkarıncaya kadar elde tuttuğun sürenin maksimum yüzde 20’si kadar kullanırsın. İstatistik ölçümleri yüzde 12. Aracı aldın 5 yıl sende kalıyor, yüzde 12’si kadar kullanıyorsun. Kullanmadığın kısmına da para ödüyorsun o zaman onun niye finansmanın yaptın.”
Renault daha uyukarı konumlanıyor
Renault, 5 yıllık stratejik planı ‘Nouvelle Vague’ (Fransız Yeni Dalgası) ile 20257e kadar 14 ana modeli piyasaya sürecek, bunların 7’sini tamamen elektrikli olacak. Yeni Dalga’nın yansımaları yeni ürünlerde iyice hissediliyor. Berk Çağdaş, ‘Nouvelle Vague’ ile yepyeni bir algı düzeyine geldiklerine dikkat çekerek, “Büyük bir elektrifikasyon dönemi başlıyor. Megane E-TECH’i, Dacia Spring’i getiriyoruz. Renault 5 çıkacak. Hibrit bizim için önemli bir oyuncu. Pick-up Alaskan da satışa sunulacak. Tamamen değişen yüzler olacak. Önümüzdeki 3 yıl içinde, ağırlıklı olarak 2024 ve 2025’te büyük bir dönüşüm olacak. Teknoloji, tasarım ve elektrifikasyonda Renault daha yukarı konumlanıyor. Dacia olması gereken yere geliyor ama aradaki fark biraz açılıyor” değerlendirmesini yaptı.
Bursa’da hangi modelin üretilmesini istiyor?
Berk Çağdaş, Renault CEO’su Fabrice Cambolive’in Kasım ayı gibi Türkiye’ye gelerek markanın önümüzdeki döneme ilişkin yatırım planlarını açıklayacağını söyledi. ‘Sizin gönlünüzden hangi model, hangi segment geçiyor?’ soruma Çağdaş, “Çok sattığım ve popüler olan araçların Türkiye’de üretilmesini isterim. SUV’lar şu an pazarı domine ediyor” yanıtını verdi.
Sportif lüks Alpine geliyor
MAİS sportif lüks segmentte yer alan Alpine markasını Türkiye’ye getiriyor. Berk Çağdaş, Ekim-Kasım ayında Alpine’in lansmanını yapacaklarını belirterek, “Alpine’i 4 farklı modelle getireceğiz. Sadece İstanbul, Ankara, İzmir ve Bursa’daki MAİS bayilerinde müşterilerle buluşacak. Üçüncü markamızla premium bir yönümüz olacak” dedi. MAİS, Alpine A110, Alpine A110 GT, Alpine A110 S ve Alpine A110 R modellerini satışa sunacak.
