Türkiye otomotiv sektörü çip sorunu ve salgının etkilerine rağmen 2021’de hedeflerini hemen hemen tutturdu. Otomotiv Sanayii Derneği (OSD), 2021 yılına ait üretim ve ihracat adetleri ile pazar verilerini açıkladı. 2021’de toplam üretim 2020’ye göre yüzde 2 azalarak, 1 milyon 276 bin 140 adet, otomobil üretimi yüzde 8 düşüşle 782 bin 835 adet oldu. Traktör üretimiyle birlikte toplam üretim 1 milyon 331 bin 643 adede ulaştı. Otomotiv sanayisinin 2021 yılı kapasite kullanım oranı yüzde 65 olarak gerçekleşti. Araç grubu bazında kapasite kullanım oranları hafif araçlarda (otomobil + hafif ticari araç) yüzde 64, kamyon grubunda yüzde 83, otobüs-midibüs grubunda yüzde 31 ve traktörde yüzde 74 olarak gerçekleşti. 2021 yılında ticari araç üretimi bir önceki yıla kıyasla yüzde 11 arttı. Bu dönemde, üretim hafif ticari araç grubunda yüzde 9, ağır ticari araç grubunda yüzde 40 oranında arttı.
Pazara bakıldığında; toplam ticari araç pazarı 2020 yılına göre yüzde 13, hafif ticari araç pazarı yüzde 8 ve ağır ticari araç pazarı yüzde 51 oranında büyüdü. Baz etkisi dikkate alındığında 2021 yılında ticari araç pazarı 2017 yılının yüzde 20 gerisinde kaldı. Otomotiv pazarı, yüzde 3 küçülerek 772 bin 722 adede geriledi. Otomobil satışları da yüzde 8 oranında azaldı ve 561 bin 853 adet oldu. Son 10 yıllık ortalamalar dikkate alındığında, 2021’de toplam pazar yüzde 8, otomobil pazarı yüzde 8 ve hafif ticari araç pazarı yüzde 10 oranında azalırken, ağır ticari araç pazarı ortalamaya paralel seviyede gerçekleşti. 2021’de otomobil pazarında yerli araç payı yüzde 40 olurken, hafif ticari araç pazarında yerli araç payı yüzde 56 olarak gerçekleşti.
İhracat yüzde 15 arttı
2021 yılında otomotiv ihracatı adet bazında yüzde 2 artarak 937 bin 5 adet olarak gerçekleşti. Otomobil ihracatı da yüzde 5 oranında azalarak 565 bin 361 adede geriledi. Traktör ihracatı da 2020 yılına göre yüzde 26 artarak 17 bin 38 adede ulaştı. Hibrit modellerin rüzgarıyla ana sanayide ihracatın kilogramı 10.62 dolara yükseldi. Kilogram başına ihracat 2015’te 7.97 dolar, 2016’de 8.36 dolar, 2017’de 8.88 dolar, 2018’de 9.53 dolar, 2019’da 9.37 dolar, 2020’de 10.18 dolar düzeyindeydi. Toplam otomotiv sektörünün ihracatı kilogram başına 7.01 dolar olurken, tedarik sanayinin 4.68 dolarda kaldı. Türkiye’nin toplam ihracatında bu rakamın sadece 1.29 dolar olduğunu ekleyelim. Türkiye İhracatçılar Meclisi (TİM) verilerine göre; otomotiv sanayi toplam ihracatın yüzde 13’ünü gerçekleştirdi ve 16 yıldır üst üste ihracat şampiyonluğunu sürdürdü. Toplam otomotiv ihracatı 2021’de dolar bazında yüzde 15, euro bazında yüzde 12 oranında arttı. 2021 yılında toplam otomotiv ihracatı 29.9 milyar dolar olarak gerçekleşirken, otomobil ihracatı yüzde 0.4 oranında azalarak 9.3 milyar dolara indi.
